´╗┐
Karakter boyutu :13 Punto15 Punto17 Punto19 Punto

BA┼×KANLIK S─░STEM─░ VE T├ťRK─░YE

CEMALETT─░N SAK
Ankara, g├╝ndeme bomba gibi d├╝┼čen bu iddiay─▒ konu┼čuyor. Ba┼čkanl─▒k sistemi tart─▒┼čmalar─▒ devam ederken, iktidar kanad─▒nda bu kez 'Atanm─▒┼č Ba┼čbakan' tart─▒┼čmas─▒ g├╝ndeme getirildi.
04.06.2012 / 00:00


TÜRK─░YE ;YARI BA┼×KANLI─×A MÜSA─░T:



Mevcut anayasam─▒z, 'Cumhurba┼čkan─▒n─▒ halk─▒n seçmesi'ni vurgulasa da, asl─▒nda 'yar─▒ ba┼čkanl─▒k sistemi'ni tarif ediyor. Bugün de, Cumhurba┼čkan─▒ yürütme organ─▒n─▒n ba┼č─▒d─▒r. ─░stedi─či zaman Bakanlar Kurulu'na ba┼čkanl─▒k edebilir. Dolay─▒s─▒yla, ┼ču an Türk Anayasa sistemi, yar─▒ ba┼čkanl─▒─ča son derece müsait.



ÖRNEKLER─░ VAR: Say─▒n Süleyman Demirel'in Cumhurba┼čkan─▒ oldu─ču dönemi hat─▒rlay─▒n. Yal─▒m Erez'e hükümeti kurma görevini Say─▒n Demirel vermi┼čti. Refahyol döneminde, Tansu Çiller'e görevi vermesi gerekirken, Mesut Y─▒lmaz'a vermi┼čti. Yar─▒ ba┼čkanl─▒k sisteminde de, seçilecek Ba┼čkan, parlamento içinden bir ismi Ba┼čbakan olarak atayacak. Sistem asl─▒nda birbirine çok yak─▒n.



PAD─░┼×AHLIK OLMAZ: Bu modelde padi┼čahl─▒k, sultanl─▒k tart─▒┼čmas─▒ yap─▒lmas─▒ do─čru de─čil, bu mümkün mü? 4 y─▒lda, 5 y─▒lda bir seçim var. Seçimleri kald─▒r─▒rsan─▒z ya da kendi iradenizle '30 y─▒lda bir olsun' derseniz bu diktatörlük olur. Böyle bir ┼čey söz konusu olamaz. Ben, Türkiye'ye en uygun sistemin ba┼čkanl─▒k sistemi oldu─čunu dü┼čünüyorum. Ama ba┼čkanl─▒k sistemine geçi┼č, hem anayasal hem de ikincil mevzuat yönünden baz─▒ farkl─▒l─▒klar içeriyor. Ufak tefek rötu┼člarla yar─▒ ba┼čkanl─▒k sistemine geçi┼č olabilir.



'EYALET' SÖYLEM─░ KORKUTMA AMAÇLI: 'Ba┼čkanl─▒k sistemiyle eyaletler gelecek, Türkiye bölünecek' propagandas─▒ sadece halk─▒ korkutmak, insanlar─▒n dü┼čünmeden bu sistemden vazgeçmesini sa─člamaya dönüktür.



BA┼×BAKANIMIZA TALEP YO─×UN: Say─▒n Ba┼čbakan─▒m─▒z─▒n Cumhurba┼čkanl─▒─č─▒ veya Ba┼čkanl─▒─č─▒ için kamuoyundan yo─čun talep var. Say─▒n Ba┼čbakan─▒m─▒z─▒n da arzusu olursa, aday olmaya niyetlenirse, AK Parti grubunun ba┼čka birini tercih etmesi dü┼čünülemez. Cumhurba┼čkan─▒m─▒z Say─▒n Abdullah Gül, e─čer görevi sonras─▒ siyaseti dü┼čünür, partimizde görev almak isterse, bu da bizim için sevindirici bir unsur olur.



Türkiye'deki model melez



Anayasa hukukçusu Prof. Dr. Ergun Özbudun, Türkiye'deki mevcut sistemin yar─▒ ba┼čkanl─▒k ile parlamenter sistem aras─▒nda 'melez bir rejim' oldu─čunu söyledi. Özbudun'un de─čerlendirmeleri ┼čöyle:



- Türkiye ┼ču anda yar─▒ ba┼čkanl─▒k modeline çok uzak de─čil. Geni┼č yetkili bir Cumhurba┼čkan─▒ var ve 2007'den itibaren 'halk─▒n seçmesi' öngörülmü┼č. Dolay─▒s─▒yla Türkiye'de ┼ču anki sistem de 'klasik parlamenter sistem' de─čil. Yar─▒ ba┼čkanl─▒k ile parlamenter sistemin aras─▒nda 'melez bir rejim' diyebiliriz.



- Yar─▒ ba┼čkanl─▒k sisteminin tek bir modeli yok. Ancak Fransa ile Türkiye kar┼č─▒la┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒nda, Cumhurba┼čkan─▒n─▒n yetkileri orada daha geni┼č. Mesela Cumhurba┼čkan─▒n─▒n parlamentoyu feshetme yetkisi var.



- Türkiye'de Cumhurba┼čkan─▒n─▒n yetkileri geni┼č olmas─▒na kar┼č─▒n, Fransa'daki yetkilerden bir bölümü yok. Onun d─▒┼č─▒nda Ba┼čbakan'─▒ atama, Bakanlar Kurulu'na ba┼čkanl─▒k yetkileri mevcut yap─▒da da var.



'GÜVENOYU' SIKINTIYA SOKAB─░L─░R




- Yar─▒ ba┼čkanl─▒k modelinin uyguland─▒─č─▒ Fransa'da da, Türkiye'de de Ba┼čbakan─▒, cumhurba┼čkan─▒ at─▒yor. Burada önemli olan nokta, Ba┼čbakan'─▒n parlamentodan güvenoyu al─▒p alamayaca─č─▒. Bir ba┼čkan veya cumhurba┼čkan─▒'n─▒n atad─▒─č─▒ ba┼čbakan─▒n güvenoyu alamamas─▒, prestijini sarsacakt─▒r. Dolay─▒s─▒yla ba┼čkan─▒n rastgele bir ismi seçme lüksü olmaz. E─čer ikisi de ayn─▒ partidense sorun yok. Ancak farkl─▒ partiden bir ismi atarken, çok daha detayl─▒ çal─▒┼čmas─▒ ┼čart olur.



- Verilecek yetkiyle ba┼čkanlar, padi┼čah veya kral olmaz. Fransa'da padi┼čahl─▒k, krall─▒k var m─▒?

Bu yazi toplam 3868 defa okundu
Yazar─▒n Di─čer Yaz─▒lar─▒
YAZARLAR
 
Anasayfa |

Reklam Verin |

Sitene Haber Ekle |

Bize Ulaşın

  © 2010 YzC Haber Portal─▒                             Yazılım ve Tasarım: Serdar YAZICI
Sitemiz, hukuka, yasalara, telif haklar─▒na ve ki┼čilik haklar─▒na sayg─▒l─▒ olmay─▒ ama├ž edinmi┼čtir. Sitemiz, 5651 say─▒l─▒ yasada tan─▒mlanan .yer sa─člay─▒c─▒. olarak hizmet vermektedir. ─░lgili yasaya g├Âre, site y├Ânetiminin hukuka ayk─▒r─▒ i├žerikleri kontrol etme y├╝k├╝ml├╝l├╝─č├╝ yoktur. Bu sebeple, sitemiz .uyar ve kald─▒r. prensibini benimsemi┼čtir. Telif hakk─▒na konu olan eserlerin yasal olmayan bir bi├žimde payla┼č─▒ld─▒─č─▒n─▒ ve yasal haklar─▒n─▒n ├ži─čnendi─čini d├╝┼č├╝nen hak sahipleri veya meslek birlikleri, ─░leti┼čim b├Âl├╝m├╝nden bize ula┼čabilirler | Rize G├╝ndo─čdu Haber | Rize | Rize Haberleri haberler